Çok Yakında

Geef me een naam, zodat ik besta.

Haziran 13th, 2017 | by Selahattin Koçak
Geef me een naam, zodat ik besta.
Yazarlar
0

Selahattin KOÇAK

Hoe weet je dat iets bestaat? Is het alleen door het te zien, het te voelen? En zo ja, hoe komen we dan aan woorden en namen voor zaken die we niet zien of kunnen voelen? Wat is dan liefde, geloof, vertrouwen en zelfs verdriet.

Woorden hebben veel macht. Zeer veel macht. Woorden kunnen pijn doen, ze kunnen bruggen bouwen, ze kunnen ontroeren maar ze kunnen ook helen.
Ik heb ongeveer anderhalf jaar geleden, een week voor kerstmis mijn zoontje Kamil verloren. Wat was ik verliefd op die kleine baby met de blauwe ogen.

Beeld je dan ook het ondraaglijk verdriet in dat een ouder te beurt valt als hij/zij een kind verliest. We zeggen toch niet voor niets, “dit wens je je vijand niet toe”? Ik kan u inderdaad zeggen, dit wens je niemand toe. Ik ben getrouwd met een Vlaamse en het was snel duidelijk dat we zowel een dienst, zonder de kerkelijke riten zouden houden in Edegem alsook aan de moskee van Beringen om nadien Kamil voor altijd te rust te leggen op de gemeentelijke begraafplaats van Beringen-Mijn. Wie mij goed tot zeer goed kent, weet dat ik een taalfreak ben. Geen taaldeskundige. Een taalfreak. Dat betekent dat ik er van hou om met woorden te spelen. Dingen te bevragen, om ter snelst kruiswoordraadsels in het Nederlands in te vullen tegen mijn Vlaamse schoonvader. Als beëdigd tolk-vertaler hou ik nog het meest om woorden en zinnen te vergelijken in het Turks en in het Nederlands. Mijn liefde voor taal gaat zo ver dat ik de etymologie (herkomst) van de woorden opzoek.

Maar daar stond ik dan, de avond voor de begrafenis van Kamil met een pen in mijn hand om voor alle veiligheid mijn gevoelens in woorden om te zetten zodat ik de dag er na niet zou stilvallen voor vrienden en familie. Hoe noem je iemand die zijn of haar kind verliest, bedacht ik me? Hey, ik spreek Turks, Nederlands, Duits, Frans, Engels, Arabisch en een beetje Perzisch en toch vond ik geen woord, geen naam voor ouders die een kind verliezen. Alsof alle culturen en talen ter wereld (toch die ik ken) afgesproken hadden dat deze pijn, het verliezen van je kind, zo groot, zo onmenselijk is, dat we het geen naam geven. Want een kind dat zijn ouders verliest is een wees, een partner die de andere partner verliest is weduwe of weduwnaar. Maar wat ben jij als je je kind verliest?

In de maanden na de begrafenis bleef die vraag spoken in mijn hoofd. Ik ben geboren in augustus en elk jaar komen de Perseïden, een asteroïdengordel, langs de aarde met honderden vallende sterren die bij mooi weer te zien zijn. Op één van die avonden keken we met Muriel omhoog en zei ik “komaan Kamil, gooi nog eens een ster onze kant uit”. Ja hoor, net op dat moment kwam een schitterende vallende ster voorbij. Ik besef dat dit toeval is, want het gebeurt waarschijnlijk geen tweede keer, maar als je je kind hebt verloren dan hang je vast aan de stomste dingen om loutering te hebben. Eén van mijn favoriete woorden trouwens. Loutering, de zalving, de heling die je zoekt als je pijn of verdriet hebt. En loutering kan in de stomste of simpelste vorm voor komen. In ons geval was het dus die ster. En toen wist ik het. We zijn sterouders. We zijn de ouders van een sterretje. Want is het niet zo dat bijna in alle culturen en talen er naar de hemel wordt gewezen als er een kindje sterft? Is het niet zo dat we deze kindjes “sterretjes” noemen? Wel dan zijn wij een stervader of stermoeder, dacht ik.

Onlangs las ik een column van Ann De Craemer, columniste voor De Morgen. Ze had het over het verlies van haar favoriete tante en hoe woorden kapstokken kunnen zijn om verdriet aan op te hangen. Dus schreef ik haar met de vraag wat ze van het woord sterouder vond en bij wie ik moest zijn om eventueel dit woord op te laten nemen in ons Nederlands woordenschat/woordenboek. Ann was niet alleen enthousiast over het woord, ze verwees me door naar Ruud Hendrickx, taaladviseur van de VRT en redacteur van “De Vandale”, het Nederlands woordenboek bij uitstek. Daarna kwam alles in een stroomversnelling terecht. Ruud mailde mij dat zijn onderzoek opleverde dat inderdaad in de volksmond er mensen waren die spraken over sterrenouder of sterrenouders en dat hij dat woord zou opnemen in de editie van dit jaar, ten laatste in oktober 2017. Ann schreef er een column over voor De Morgen en Hautekiet maakte er een uurtje tijd voor vrij op Radio 1. Maar op de assen van verdriet van zowel ons verdriet als die van miljoenen andere ouders hebben we de geboorte meegemaakt van een nieuw woord.

Sterrenouder, voor ouders die hun kind verloren zijn maar nog kunnen zien schitteren aan de hemel. Sterrenvader of sterrenmoeder en o zo gemakkelijk vertaalbaar in andere talen. Yildizanne/Yildizbaba, starfather/starmother.

Is het naïef, simplistisch? Ik weet het niet, wat ik wel weet is dat ik samen met de tientallen positieve reacties van andere ouders, een stukje loutering heb, het verdriet heeft nu een naam, het is tastbaar.

Voor Kamil en alle andere sterretjes.

Yorumlara kapalıdır.